Kishkindha Kanda Sarga 6 – kiṣkindhākāṇḍa ṣaṣṭhaḥ sargaḥ
|| bhūṣaṇapratyabhijñānam ||
punarēvābravīt prītō rāghavaṁ raghunandanam |
ayamākhyāti mē rāma sacivō mantrisattamaḥ || 1 ||
hanumān yannimittaṁ tvaṁ nirjanaṁ vanamāgataḥ |
lakṣmaṇēna saha bhrātrā vasataśca vanē tava || 2 ||
rakṣasā:’pahr̥tā bhāryā maithilī janakātmajā |
tvayā viyuktā rudatī lakṣmaṇēna ca dhīmatā || 3 ||
antaraprēpsunā tēna hatvā gr̥dhraṁ jaṭāyuṣam |
bhāryāviyōgajaṁ duḥkhamacirāttvaṁ vimōkṣyasē || 4 ||
ahaṁ tāmānayiṣyāmi naṣṭāṁ vēdaśrutīmiva |
rasātalē vā vartantīṁ vartantīṁ vā nabhastalē || 5 ||
ahamānīya dāsyāmi tava bhāryāmarindama |
idaṁ tathyaṁ mama vacastvamavēhi ca rāghava || 6 ||
na śakyā sā jarayitumapi sēndraiḥ surāsuraiḥ |
tava bhāryā mahābāhō bhakṣyaṁ viṣakr̥taṁ yathā || 7 ||
tyaja śōkaṁ mahābāhō tāṁ kāntāmānayāmi tē |
anumānāttu jānāmi maithilī sā na saṁśayaḥ || 8 ||
hriyamāṇā mayā dr̥ṣṭā rakṣasā krūrakarmaṇā |
krōśantī rāma rāmēti lakṣmaṇēti ca visvaram || 9 ||
sphurantī rāvaṇasyāṅkē pannagēndravadhūryathā |
ātmanā pañcamaṁ māṁ hi dr̥ṣṭvā śailataṭē sthitam || 10 ||
uttarīyaṁ tayā tyaktaṁ śubhānyābharaṇāni ca |
tānyasmābhirgr̥hītāni nihitāni ca rāghava || 11 ||
ānayiṣyāmyahaṁ tāni pratyabhijñātumarhasi |
tamabravīttatō rāmaḥ sugrīvaṁ priyavādinam || 12 ||
ānayasva sakhē śīghraṁ kimarthaṁ pravilambasē |
ēvamuktastu sugrīvaḥ śailasya gahanāṁ guhām || 13 ||
pravivēśa tataḥ śīghraṁ rāghavapriyakāmyayā |
uttarīyaṁ gr̥hītvā tu śubhānyābharaṇāni ca || 14 ||
idaṁ paśyēti rāmāya darśayāmāsa vānaraḥ |
tatō gr̥hītvā tadvāsaḥ śubhānyābharaṇāni ca || 15 ||
abhavadbāṣpasaṁruddhō nīhārēṇēva candramāḥ |
sītāsnēhapravr̥ttēna sa tu bāṣpēṇa dūṣitaḥ || 16 ||
hā priyēti rudan dhairyamutsr̥jya nyapatat kṣitau |
hr̥di kr̥tvā tu bahuśastamalaṅkāramuttamam || 17 ||
niśaśvāsa bhr̥śaṁ sarpō bilastha iva rōṣitaḥ |
avicchinnāśruvēgastu saumitriṁ vīkṣya pārśvataḥ || 18 ||
paridēvayituṁ dīnaṁ rāmaḥ samupacakramē |
paśya lakṣmaṇa vaidēhyā santyaktaṁ hriyamāṇayā || 19 ||
uttarīyamidaṁ bhūmau śarīrādbhūṣaṇāni ca |
śādvalinyāṁ dhruvaṁ bhūmyāṁ sītayā hriyamāṇayā || 20 ||
utsr̥ṣṭaṁ bhūṣaṇamidaṁ tathārūpaṁ hi dr̥śyatē |
ēvamuktastu rāmēṇa lakṣmaṇō vākyamabravīt || 21 ||
nāhaṁ jānāmi kēyūrē nāhaṁ jānāmi kuṇḍalē |
nūpurē tvabhijānāmi nityaṁ pādābhivandanāt || 22 ||
tataḥ sa rāghavō dīnaḥ sugrīvamidamabravīt |
brūhi sugrīva kaṁ dēśaṁ hriyantī lakṣitā tvayā || 23 ||
rakṣasā raudrarūpēṇa mama prāṇaiḥ priyā priyā |
kva vā vasati tadrakṣō mahadvyasanadaṁ mama || 24 ||
yannimittamahaṁ sarvānnāśayiṣyāmi rākṣasān |
haratā maithilīṁ yēna māṁ ca rōṣayatā bhr̥śam |
ātmanō jīvitāntāya mr̥tyudvāramapāvr̥tam || 25 ||
mama dayitatarā hr̥tā vanāntā-
-drajanicarēṇa vimathya yēna sā |
kathaya mama ripuṁ tvamadya vai
plavagapatē yamasannidhiṁ nayāmi || 26 ||
ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīyē ādikāvyē kiṣkindhākāṇḍē ṣaṣṭhaḥ sargaḥ || 6 ||
